Rukye Nedir?

Giriş - I. Konunun Önemi

Dini Yozlaşma ve Şarlatanlık Tehlikesi

• İslamiyet'in ilk yıllarından günümüze doğru dini uygulamalarda kaynaklardan uzaklaşma ve sapmalar gözlenmektedir. Bunun en büyük sebebi kulaktan dolma bilgilerle dini yaşama alışkanlığıdır. — Hadis Araştırmaları
• Kur'an-ı Kerim, hastalığın ve şifanın yegane yaratıcısının Allah (cc) olduğunu bildirir. Şifayı Allah'tan başka varlıklarda aramak tevhid inancını zedeler. — Kur'an-ı Kerim (Şuara Suresi, 80. Ayet)
• Toplumda din eğitimi eksik olduğunda ortaya çıkan boşluk hurafe ve bidatlerle dolmaktadır. Ehliyetsiz şarlatanlar, halkın çaresizliğini maddî ve manevî sömürü aracına dönüştürmektedir. — Fethî b. Fethî, en-Nezîru'l-Uryan
• Piyasada bulunan birçok havas kitabı (örneğin Arif Arslan'ın 'Dua ile Ruhsal Tedavi' kitabı) hadisleri bağlamından koparmakta ve güvenilirliği şüpheli kitapları 'havas ilmi' diye sunmaktadır. — Arif Arslan, Dua ile Ruhsal Tedavi

Giriş - II. Metot ve Kaynaklar

Taranan Eserler ve Önceki Tez Eleştirisi

• Hadis araştırmalarında Kütüb-i Tis'a (Buhârî, Müslim, Tirmizî, Ebû Dâvûd, Nesâî, İbn Mâce, Dârimî, Muvatta, Ahmed b. Hanbel) ile Hâkim'in Müstedrek'i, Abdurrazzâk'ın Musannef'i ve İbn Hıbbân'ın Sahih'i esas alınmıştır. — Hadis Araştırmaları
• Konunun tespiti yapılırken 'rukye' kökünden türeyen kelimelerin geçtiği, sığınma (istiâze) veya manevî tedavi amacıyla tavsiye edilen tüm rivayetler taranmıştır. — Hadis Araştırmaları
• Buhârî ve Müslim rivayetleri sahih kabul edilerek ayrıca incelemeye tabi tutulmamış, diğerleri için Şuayb el-Arnavud, Hâkim ve Zehebî sıhhat değerlendirmelerinden yararlanılmıştır. — Zehebî, Telhîsü'l-Müstedrek
• Rukye konusundaki bazı popüler ve akademik çalışmalarda yapılan Arapça çeviri hataları, ravi isimlerinin karıştırılması ve muskaya dair önyargılı yaklaşımlar ilmi açıdan tenkit edilmiştir. — Sait Özçelik, Hadislerde Rukye (2001)

I. Dua - A. Duanın Tarifi

Seslenmek, İstemek ve Kulun Acziyeti

• Dua kelimesi sözlükte; çağırmak, seslenmek, davet etmek, yardım talep etmek ve küçükten büyüğe yönelen istek anlamlarına gelir. — Osman Cilacı, 'Dua', DİA, IX, 529
• Terim olarak dua; kulun kendi acziyetini ve ihtiyacını itiraf ederek, sonsuz kudret sahibi Allah'ın lütuf ve yardımını dilemesidir. — İbnü'l-Esîr, en-Nihaye, II, 120
• Dua, kul ile yaratıcısı arasındaki manevî iletişimdir. Duanın büyüden farkı, beklenen şifa etkisinin bizzat Allah'ın kudretine bağlanmasıdır. — Hayati Hökelekli, Din Psikolojisi
• İslam'da dua sadece istemek değil, aynı zamanda Allah'ın sayısız nimetlerine karşı şükran bildirmek ve O'na saygıyı sunmaktır. — Buhârî, Teheccüd, 6 (Peygamberimiz'in ayakları kabarıncaya kadar şükür namazı kılması)

I. Dua - B. Kur'an'da Dua

Ayetlerin Zikir ve İbadet Çerçevesi

• Kur'an-ı Kerim'de dua kelimesi ve türevleri tam 212 yerde geçmektedir. Dua masdarı ise 20 yerde zikredilir. — M. Fuad Abdülbaki, el-Mu'cemu'l-Müfehres
• Kur'an'da dua kelimesi; ibadet (Yunus Suresi 106), söz (Yunus Suresi 10), çağırmak (Bakara Suresi 221) ve sığınmak manalarında kullanılmıştır. — Selahattin Parladır, 'Dua', DİA, IX, 530
• Kur'an'da başı sıkışan her insanın (müşriklerin dahi) samimiyetle Allah'a yönelip ihlasla dua ettiği ve putları unuttuğu bildirilir. — Kur'an-ı Kerim (Yunus Suresi 12; İsra Suresi 67)
• Kulun Allah katındaki değerinin ancak duası sayesinde olduğu açıkça beyan edilmiştir: 'Duanız olmasa Rabbim size ne diye değer versin?' — Kur'an-ı Kerim (Furkan Suresi, 77. Ayet)

I. Dua - C. Dua Ederken Dikkat Edilmesi Gerekenler

Gizlilik, Tazarrû, Israr ve Adab Esasları

• Dua ederken 'kabul edilmedi' diyerek aceleci davranılmamalıdır. Allah kuluna en hayırlı vakitte ve en faydalı şekilde icabet eder. — Buhârî, Deavât, 22; Müslim, Zikr, 92
• Dua, Araf Suresi 55. ayete uygun olarak yalvararak (tazarrû) ve gizlilik içinde (hufye) alçak sesle yapılmalıdır. Aşırı bağırmaktan kaçınılmalıdır. — Buhârî, Deavât, 50
• Dua sürekli, ısrarlı olmalı; kıbleye yönelerek, diz çöküp elleri yukarı kaldırarak, hamd ve salavatla başlayıp bitirilmelidir. — Tirmizî, Deavât, 80; Ebû Dâvud, Salât, 358
• Dua eden kişi günahlarından dolayı istiğfar etmeli, samimiyetle tövbe edip helal lokma tüketmeye özen göstermelidir. — Gazzâlî, İhyâ-u Ulûmi'd-Dîn, I, 320

II. Tedavi

İslam'da Tedavinin Hükmü ve Şifa Kavramı

• Peygamber Efendimiz (sav) hastalanınca tedavi olmayı emretmiştir: 'Allah indirdiği her hastalığın şifasını da indirmeden can almaz.' — Buhârî, Tıb, 1
• Tedavi olmak farz mı, mübah mı? Şafiiler tedavi olmanın terkinden daha faziletli olduğunu savunurken, Hanefi ve Malikiler mübah saymışlardır. — M. Nazım Nesîmî, et-Tıbbu'n-Nebevî ve'l-İlm, III, 11-12
• Tedavi aramak tevekküle engel değildir. İbn Kayyim'e göre sebeplere sarılmamak tevekkülün özüne ve İslam'ın akılcı doğasına aykırıdır. — İbn Kayyim, et-Tıbbu'n-Nebevî
• Kur'an'da 'şifa' kelimesi hem kalbi ferahlatmak (Tevbe 14), hem Kur'an'ın rahmeti (İsra 82), hem de arıların ürettiği bal (Nahl 69) için zikredilmiştir. — Kur'an-ı Kerim (Tevbe Suresi 14; İsra Suresi 82; Nahl Suresi 69)

III. Tıbb-ı Nebevi - A. Tıbb-ı Nebevi Kitapları

Tarihsel Derlemeler ve Yazma Eserler

• Kütüb-i sitte müellifleri (Buhârî, Tirmizî, Ebû Dâvûd, İbn Mâce) eserlerinde 'Tıb' başlığı açmış; Müslim ise tıb hadislerini 'Selâm' bölümünde vermiştir. — Buhârî, Kitâbu't-Tıb; Müslim, Kitâbu's-Selâm
• Kayıp risaleler arasında İmam Ali Rıza (203/818)'nın Halife Me'mun'a sunduğu risale ve İbnü's-Sünnî'nin tıbb-ı nebevi kitapları bulunmaktadır. — M. Nazım Nesîmî, et-Tıbbu'n-Nebevî, I, 30-32
• Ebû Nuaym el-İsfahânî (430/1038) ve Ebû Ca'fer el-Müstağfirî'nin nebevi tıp kitapları günümüze kadar yazma halinde ulaşmış kıymetli kaynaklardır. — Hadis Araştırmaları
• Basılmış klasik eserler arasında Kehhâl b. Tarhân, Şemseddin el-Zehebî ve İbnü'l-Kayyim el-Cevziyye'nin kitapları en meşhurlarıdır. — İbnü'l-Kayyim, Zâdü'l-Meâd; Zehebî, et-Tıbbu'n-Nebevî

III. Tıbb-ı Nebevi - B. Tıbbi Tavsiyelerin Değeri

Hadislerin Sünnet ve Vahiy Boyutu

• İbn Haldun, Peygamberimiz (sav)'in tıbbi tavsiyelerinin vahiy mahsulü olmadığını, Arapların örfi ve tecrübi tıbbına dayandığını savunur. — İbn Haldun, Mukaddime
• İbn Haldun görüşünü desteklemek için Peygamberimiz'in 'Bu dünya işlerini siz benden daha iyi bilirsiniz' hadisini delil gösterir. — Müslim, Fezail, 140 (Hurma ağaçlarının aşılanması hadisesi)
• Buna karşın İbn Kayyim, nebevi tıbbın vahiy kaynaklı olduğunu ve kesinlikle beşeri tıptan üstün ilahi bir şifa taşıdığını iddia eder. — İbn Kayyim, et-Tıbbu'n-Nebevî
• Peygamberimiz'in kust-ı hindi, çörek otu veya mantar suyu (kem'e) gibi o dönem Yunan ve Arap tıbbında bilinmeyen şeyleri tavsiye etmesi vahiy bağını güçlendirir. — Buhârî, Tıb, 10; Müslim, Eşribe, 157

IV. Rukye - A. Tarifi

Lügat Tanımı ve Cahiliye İzleri

• Rukye sözlükte; humma, sar'a, yılan sokması ve nazar gibi musibetlere uğrayan kişiye iyileşmesi amacıyla dua okumak anlamına gelir. — İbnü'l-Esîr, en-Nihaye, II, 226
• Klasik dilde 'azîme' (çoğulu azâim) kelimesi de şifa maksadıyla okunan rukyeler ve tılsımlı dualar anlamında kullanılmıştır. — İbn Manzur, Lisanü'l-Arab, XII, 69
• Rukye Cahiliye döneminde iplik üzerine okuyup üflemek, düğüm atmak, nazarlık boncuklar takmak ve tılsımlar okumak şeklinde yapılırdı. — Ali Çelik, İslam'da Rukye
• Osmanlı döneminde rukye yapan ve dua okuyan kişilere 'rukyehan' adı verilmiştir. Halk arasında bu kişiler manevi şifa vesilesi sayılmıştır. — Osmanlı Tarih Deyimleri Sözlüğü, III, 48

IV. Rukye - B. Hükmü

Temel Yasak ve Caiz Kabul Edilen Şartlar

• Rukyede öncelikli hüküm nehiydir (yasaklık). Şirk tehlikesi nedeniyle ilk başta kesinlikle yasaklanmış, sonradan şartlı olarak ruhsat verilmiştir. — Ebû Dâvûd, Tıb, 17
• Rukyenin helal ve meşru kabul edilmesi için alimler 3 şartın eksiksiz yerine getirilmesi gerektiğinde icma etmişlerdir. — İbn Hacer el-Askalânî, Fethu'l-Bârî, X, 206
• Şart 1: Allah'ın kelâmı (ayetler), esmâı, sıfatı veya Peygamberimiz (sav)'den rivayet edilen sahih dualarla yapılması şarttır. — İbnü'l-Esîr, en-Nihaye, I, 197
• Şart 2: Arapça olması veya manası kesinlikle anlaşılan bir dille yapılması gerekir. Şüpheli ve anlamsız kelimeler barındırmamalıdır. — Hattâbî, Meâlimü's-Sünen, IV, 216
• Şart 3: Rukyenin kendi başına şifa vermediğine, şifayı yalnızca Allah'ın yarattığına ve rukyenin bir vesile olduğuna inanılmalıdır. — İbnü'l-Ezrak, Teshîlü'l-Menâfi'

IV. Rukye - C. Rukye Yapan Kişide Bulunması Gereken Şartlar

İman, İhlas ve Hasta Psikolojisini Gözetme

• Rukye yapan kişi sağlam bir imana sahip olmalı, namaz kılmalı, dini yükümlülüklerini yerine getirmeli ve haramlardan uzak durmalıdır. — Abdülmun'im Kandil, et-Tedavi bi'l-Kur'an
• Rukye yapanın dilini yalandan, gıybetten koruması gerekir. Şifayı Allah'tan beklemeli ve yapılan işi dünya kazancına alet etmemelidir. — et-Tedavi bi'l-Kur'an
• Rukye yapan kişi, hastanın psikolojik durumunu hekim gibi gözetmeli, ona moral aşılamalı ve umut vermelidir. — Hayati Hökelekli, Din Psikolojisi
• Alexis Carrel, dua ile tedavi yapan kişinin inançlı olması halinde, hastanın inancı zayıf olsa bile olumlu sonuçlar alınabileceğini savunur. — Alexis Carrel, Dua

IV. Rukye - D. Duanın Tedaviye Katkısı

Tıbbi Tecrübeler ve İyileşme Raporları

• Duanın hem ruhsal hem de bedensel hastalıkları tedavi edici etkisi tıp dünyasında bilinmektedir. İnanç kalbi yatıştırır ve bağışıklığı güçlendirir. — Alexis Carrel, Dua
• İbnü'l-Kayyim, manevi ve ruhi ilaçların kalbe güç verdiğini ve bu gücün bedendeki hastalıkları yenmede maddi ilaçlardan daha etkili olduğunu belirtir. — İbn Kayyim, Zâdü'l-Meâd
• İbn Kayyim, Mekke'deyken hastalandığında doktor bulamayıp Fatiha suresini zemzem suyuna okuyarak içtiğini ve tamamen iyileştiğini nakleder. — Zâdü'l-Meâd
• Abdullah es-Sedhân, kitabında meşru rukye ile iyileşmiş; felçli bir çocuk, bağırsak düğümlenmesi ve tahlil raporlarıyla sabit böbrek (IGA) hastalarının vakalarını sunar. — Abdullah b. Muhammed es-Sedhân, Keyfe tuâlicu marîdak

IV. Rukye - E. Rukye-Muska İlişkisi

Temime (Muska) Çeşitleri ve Sahabe Görüşleri

• Temime (muska); nazardan koruduğuna inanılan, boyna takılan boncuk veya taşlardır. Peygamberimiz temime takanların tevekkülden uzaklaştığını belirtmiştir. — İbnü'l-Esîr, en-Nihaye, I, 197
• Nebi (sav) buyurmuştur: 'Kim bir şey asarsa (muska, nazarlık vb.), şifa bulma işi o astığı şeye havale edilir (Allah'ın yardımından mahrum kalır).' — Ebû Dâvûd, Tıb, 17; Tirmizî, Tıb, 17
• Kur'an ayetleri yazılı muska takma hususunda sahabe ihtilaf etmiştir. İbn Mesud bunu kesinlikle yasaklarken, Hz. Aişe hastalık sonrasında takılmasına izin vermiştir. — Hâkim, el-Müstedrek, IV, 217
• İbn Hacer'e göre üzerinde Kur'an ayeti yazılı olan muskanın tuvalet gibi pis yerlere girerken çıkarılması zorunludur ve bu durum bizzat hürmetsizlik riskini taşır. — İbn Hacer, Fethu'l-Bârî, X, 209

V. Rukye ile Tedavi Kavramları Arasındaki Münasebet

Dua, Tedavi, Sünnet ve Muska Entegrasyonu

• İslam dini, şifayı aramayı teşvik ederken inanç esaslarını korumayı birinci öncelik yapar. Dua ve tedavi birbirini tamamlayan unsurlardır. — Ali Çelik, İslam'da Rukye
• Rukye ve duanın psikolojik telkin (suggestion) etkisiyle hastanın direncini artırdığı, tevekkül inancını güçlendirdiği akademik olarak kabul edilir. — Hayati Hökelekli, Din Psikolojisi
• Ülkemizde yaygın olan muska ve tılsım uygulamalarının çoğu Peygamberimiz'in tavsiye ettiği değil, batıl ve sihir karışmış halk folklorudur. — Ali Çelik, age

Bölüm 2 - I. Rukyeyi Yasaklayan Hadisler

Muavvizat Yasağı ve 70 Bin Tevekkül Ehli

• Abdullah b. Mesud (ra), Nebi (sav)'in 'Muavvizat (İhlas-Felak-Nas) dışındaki şeylerle rukye yapmayı hoş görmediğini' aktarmıştır. — Nesâî, Zinet, 17; Ahmed b. Hanbel, Müsned, I, 380
• Peygamberimiz buyurmuştur: 'Kim dağlama ile tedavi olur veya rukye yaptırırsa (şifayı Allah'tan değil o nesnelerden bekleyerek), tevekkülü terk etmiş olur.' — İbn Mâce, Tıb, 23; Tirmizî, Tıb, 14
• Hesapsız cennete girecek 70 bin kişinin özellikleri: 'Rukye yaptırmayan (batıl kelimelerle), uğursuzluğa inanmayan, dağlanmayan ve Rablerine tevekkül edenlerdir.' — Müslim, İman, 371; Ahmed b. Hanbel, IV, 436
• Alimler, yasaklanan rukyelerin; anlaşılmayan kelimeler içeren, şirk şüphesi taşıyan ve faydası kesin inancıyla yapılanlar olduğunu belirtir. — Mübârekpûrî, Tuhfetü'l-Ahvezî, VI, 205-207

Bölüm 2 - II. Caiz Hadisler - A. Cahiliyyenin Tashihi

Şirksiz Rukyelerin Denetlenmesi ve Kabulü

• Avf b. Mâlik (ra), Cahiliye'de yaptıkları rukyeyi sorunca Peygamberimiz: 'Rukyelerinizi bana gösterin. İçinde şirk olmadığı sürece rukye yapmada beis yoktur' demiştir. — Müslim, Selâm, 64; Ebû Dâvûd, Tıb, 18
• Peygamberimiz (sav), ashabının yaptığı tedavileri tek tek inceleyerek şirk içeren batıl tılsımları ayıklamış, faydalı ve şirksiz dualara izin vermiştir. — İbn Hacer, Fethu'l-Bârî, X, 206
• Hadislerde geçen 'şirk olmadığı sürece' ifadesi, manevi şifa ararken tevhid inancını muhafaza etmenin en temel şart olduğunu gösterir. — Mübârekpûrî, Tuhfetü'l-Ahvezî, VI, 207

Bölüm 2 - II. Caiz Hadisler - B. Rukyeye Ruhsat Verilmesi

Nazar, Zehir ve Yaralar İçin Ruhsat Rivayetleri

• Peygamberimiz (sav), ashabına ve ümmetine hitaben: 'Rukye ancak nazar (ayn) ve zehirli sokmalar (hume) için (veya bunlarda en etkilidir) buyurmuştur.' — Buhârî, Tıb, 17; Müslim, İman, 374
• Enes b. Mâlik (ra), Peygamberimiz'in nazar, zehirli akrep/yılan sokması ve kulak arkasındaki çıban (nemle) için rukyeye izin verdiğini belirtmiştir. — Müslim, Selâm, 58; Tirmizî, Tıb, 15
• Bu hadisler, rukyenin her hastalığa körü körüne uygulanacak bir alternatif olmadığını, özellikle nazar ve zehirlenmelerde tesirli bir manevi destek olduğunu gösterir. — İbnü'l-Esîr, en-Nihaye, II, 226

Bölüm 2 - II. Caiz Hadisler - C. Rukye Emredilen Rivayetler

Nazar Belirtileri ve Peygamberi Emirler

• Ümmü Seleme (ra)'nin evinde yüzü sararmış (sef'a) bir çocuk gören Peygamberimiz: 'Buna rukye okutun, çünkü buna nazar değmiştir' buyurmuştur. — Buhârî, Tıb, 35; Müslim, Selâm, 59
• Hz. Aişe (ra) nakleder: 'Nebi (sav), nazar değmesine karşı (Kur'an ve me'sûr dualarla) rukye yapmamı emretti.' — Buhârî, Tıb, 37; Müslim, Selâm, 55
• Cafer b. Ebî Tâlib'in çocuklarının zayıflığını gören Efendimiz, nazardan korumak için onlara derhal rukye okunmasını emretmiştir. — Müslim, Selâm, 60; Ahmed b. Hanbel, Müsned, VI, 290

Bölüm 2 - II. Caiz Hadisler - D. Peygamberimiz'in Bizzat Rukye Yapması

Mesh Etmek, Sureler ve Şifa Duaları

• Peygamber Efendimiz (sav), aile efradından biri hastalandığında sağ eliyle onu mesh eder ve şifa duaları okurdu. — Buhârî, Tıb, 38; Müslim, Selâm, 46
• Hz. Aişe nakleder: 'Rasûlullah (sav) yatağına girdiğinde avuçlarına İhlas, Felak ve Nas surelerini okuyup üfler, elleriyle yüzünü ve ulaşabildiği tüm bedenini sıvazlardı.' — Buhârî, Tıb, 39; Ebû Dâvûd, Tıb, 19
• Peygamberimiz hastalandığında Cebrail (as) gelip: 'Bismillahi arkîke min kulli şey'in yu'zîke...' duasını okuyarak O'na rukye yapmıştır. — Müslim, Selâm, 40

Bölüm 2 - III. Diğer Meseleler - A. Rukye-Kader İlişkisi

Teolojik Sorular ve Peygamberi Denge

• Sahabiler 'Yaptığımız rukyeler ve kullandığımız ilaçlar Allah'ın kaderinden bir şeyi engeller mi?' diye sormuşlardır. — Tirmizî, Tıb, 21
• Peygamber Efendimiz (sav) bu soruya: 'Rukye ve ilaçlar da Allah'ın kaderindendir' cevabını vererek kader-tedavi dengesini kurmuştur. — Tirmizî, Tıb, 21; Ahmed b. Hanbel, Müsned, III, 421
• Kul, hastalandığında şifa aramakla Allah'ın bir kaderinden (hastalık) diğer bir kaderine (şifa/ilaç) sığınmış olmaktadır. — Ömer b. el-Hattâb'ın Şam veba salgınındaki meşhur sözü

Bölüm 2 - III. Diğer Meseleler - B. Ücret İsteme ve Alma

Fatiha Okuyup Koyun Alma Hadisesi

• Seyahatteki sahabiler, zehirli akrep sokan bir kabile reisine Fatiha suresi okumuşlar ve reis tamamen iyileşince karşılığında bir sürü koyun almışlardır. — Buhârî, Tıb, 33; Müslim, Selâm, 65
• Peygamberimiz olayı duyunca: 'Fatiha'nın rukye olduğunu sana kim bildirdi? Paylaşın, bana da bir pay ayırın' diyerek meşru rukye için ücret almayı helal saymıştır. — Buhârî, İcâre, 16; Ebû Dâvûd, Büyû', 39
• Peygamberimiz: 'Ömrüme yemin olsun ki batıl rukye ile geçinenler var. Sen ise hak ve helal bir rukye karşılığında yedin' buyurmuştur. — Ebû Dâvûd, Tıb, 19; Ahmed b. Hanbel, Müsned, V, 211

Bölüm 2 - IV. Rukye Örnekleri

Hadis Metinleri ve Sahih Lafızlar

• Nazar değen kişi için: 'Bismillahi yubrîke ve min kulli dâin yeşfîke...' (Allah'ın adıyla O sana şifa versin, her hastalıktan seni iyileştirsin...) duası okunmalıdır. — Müslim, Selâm, 40
• Ağrı hisseden kişi için: Sağ elini ağrıyan yere koyup 3 defa 'Bismillah' dedikten sonra 7 defa 'Eûzü bi-izzetillahi ve kudretihî...' sığınma duası okunmalıdır. — Müslim, Selâm, 67; Ebû Dâvûd, Tıb, 19
• Peygamberimiz'in ailesine okuduğu dua: 'Ezhibi'l-be's Rabbe'n-nâs, işfi ve ente'ş-şâfî, lâ şifâe illâ şifâuke...' (Sıkıntıyı gider ey insanların Rabbi! Şifa ver, şafi sensin...) — Buhârî, Tıb, 38; Müslim, Selâm, 47
• Zehirli sokmalar için Fatiha suresi baştan sona okunup hastaya nefes edilmelidir (tüf etmek, hafifçe tükürür gibi üflemek). — Buhârî, Tıb, 33

Değerlendirme ve Sonuç

Manevi Şifanın Sınırları ve Bütüncül Tıp

• Rukye ve dua, tıbbi tedavilerin yerini alan alternatif yöntemler değildir. Tıbbi tedavinin yanında hastaya manevi güç ve huzur aşılayan tamamlayıcı unsurlardır. — Hadis Araştırmaları
• Meşru rukyenin en temel şartı, şifa verici gücün bizzat kelimelere veya kişilere değil, yalnızca Yüce Allah'a hasredilmesidir. — Tevhid İnancı İlkesi
• Batıl muskalar, anlaşılmayan tılsımlar ve din istismarcılarına karşı uyanık olunmalı, manevi arınma için yalnızca sahih Sünnet'teki dualar rehber edinilmelidir. — Sünnete İttiba İlkesi